Tesla’nın Çin Pazarındaki Zorlukları
Elektrikli otomobil denildiğinde ilk akla gelen marka olan Tesla, dünyanın en büyük elektrikli araç (EV) piyasası olan Çin’de zorluklarla karşılaşmakta. Çin Binek Aracı Birliği tarafından yayınlanan verilere göre, Elon Musk’ın otomobil fabrikası, ülkede son beş ayda sürekli bir geri gidiş yaşamakta. Örneğin, Şubat ayında Tesla’nın gerçekleştirdiği sevkiyat, bir önceki yıla göre %49 oranında bir düşüş göstererek 30,688 düzeyine geriledi. Bu rakam, Covid dönemine denk gelen Temmuz 2022’de görülen 28,217 araç satışından bu yana en düşük satış performansını temsil ediyor.
Tesla’nın Şanghay’ın dışında bulunan fabrikası, verimlilik artışına gidip Model Y’yi yeniden piyasaya sürmeye hazırlandığı için üretimde bir düşüş kaydetmesi ve satışları yeniden yukarı çekmek için zamana ihtiyaç duyması anlaşılabilir bir durum. Ancak firmanın geriye gidişi, daha önce başlamıştı. Başlıca rakibi BYD’nin, 2022 yılında konvansiyonel içten yanmalı motorla çalışan araç üretimini sonlandırması, Çin’deki araç rekabetinin dinamiklerini ciddi şekilde değiştirdi. Sadece birkaç yıl önce araç üretiminde %5’lik pazar payıyla 11. sırada bulunan Tesla, diğer pek çok yabancı firmayla birlikte pazar kaybetmeye başlarken, kazanan taraf %15 pazar payına sahip olan BYD oldu.
Shenzen merkezli BYD, geçen ay bir yıl önceye göre %161’lik bir artışla, tamamı elektrikli veya hibrit olmak üzere 318,000 araç satışına ulaştı. Uluslararası satışlarda da BYD, 67,025 araçla yeni bir rekor kırmayı başardı.
Almanya’da da Satışlar Düşüşte
Tesla’nın sorun yaşadığı tek pazar Çin değil. Toplam elektrikli araç kaydının arttığı Almanya’da da satışlar, geçen ay %76 düşüşle 1,429 seviyesine geriledi. Çin’deki gerilemenin temel sebepleri arasında, BYD’ye kıyasla daha sınırlı ve eskimiş üretim bandını kullanmak ve rakibin sunduğu bazı avantajların üstünlüğü dikkat çekiyor. Çin Otomotiv Teknolojileri ve Araştırma Merkezi tarafından derlenen veriler, Tesla’nın pazar payının %2,6 ile son 12 ayın en düşük düzeyine gerilediğini gösteriyor.
Bu ay başında yayınladığı bilgi notunda, yatırım bankası Morgan Stanley, Tesla’nın Çin’deki satışlarının sistematik olarak düşmeye devam edeceği öngörüsünde bulundu. Tesla’nın toplam gelirlerinde 2024 yılında %21’lik paya sahip olan Çin pazarının, 2030 yılında %6-7 aralığına düşeceği tahmin ediliyor.
Tesla’nın Şanghay’da ürettiği Model 3 ve Model Y araçlarının etiket fiyatları, yapılan hafif bir indirim sonrasında dahi, ortalama 33,500 dolar düzeyinde kalmaya devam ediyor. Öte yandan, BYD’nin en çok satan aracı olan Song Plus EV modelinin en üst fiyatı 21,000 dolar ile Tesla’nın fiyatlarının oldukça altında yer alıyor. Ayrıca, Çinli firmalar yerel trafiği gösteren bilgisayar programları ile önemli bir rekabet avantajı elde etmiş durumdalar.
BYD, bu yılın başlarında yaptığı açıklamada, ileri sürüş desteklerini giriş düzey araçlarına da entegre ederek kitleselleştirdiğini belirtti. Bu çerçevede Tesla da boş durmuyor; uzun zamandır beklenen Model Y’nin yenilenmesinin yanı sıra, sürücü destek uygulamalarını Çin pazarı için geliştirmeye yönelik çalışmalar yapıyor. Ayrıca Tesla, daha fazla yerel malzeme kullanma yönünde adımlar atarak arz zincirini de yenilemeye devam ediyor.
BYD ise iç pazar dinamiklerini iyi anlamış gibi görünüyor. Firma için temel sınama, Çin dışındaki büyük piyasalarda tarifelerle karşılaşsa bile bu başarıyı sürdürebilip sürdüremeyeceği noktasında düğümleniyor. Ülke dışında marka itibarı ve gücü sağlamak, zaman ve büyük yatırımlar gerektirecek.
