Seçim Sonuçları ve Gelişmeler
Associated Press’in (AP) yayımladığı resmi olmayan verilere göre, Donald Trump seçim yarışında önde görünüyor. Kamala Harris’in de bazı kritik eyaletlerde önemli galibiyetler elde ettiği gözlemleniyor. İlk sonuçlara göre Harris 35, Trump ise 95 delege sayısına ulaştı. İşte seçimde dikkat çeken gelişmeler:
04:01 Harris Connecticut’ı Kazandı
Connecticut’ta toplam 7 delege bulunuyordu ve Harris bu eyaleti kazanarak önemli bir başarı elde etti.
ABD Seçim Sistemi Nasıl İşliyor?
ABD’de başkanlık seçimi, 50 eyalette yapılan Seçiciler Kurulu seçimleriyle gerçekleştiriliyor. Her eyalet, nüfusuna göre belirli sayıda seçici kurul oyuna sahip. Toplamda 538 oy söz konusu ve 270 veya daha fazla oy alan aday başkanlık koltuğuna oturuyor. İki eyalet hariç, tüm eyaletlerde seçimi kazanan aday tüm delegeleri de kazanıyor. Maine ve Nebraska’da ise delegeler, adayların aldığı oy oranına göre dağıtılıyor. Seçim günü, Amerikan halkı sadece yeni başkanını değil, aynı zamanda 435 sandalyeli Temsilciler Meclisi’nin tamamı ile 100 üyeli Senato’daki 34 sandalye için de oy kullanıyor. Başkanlık seçimini kazanan aday, 20 Ocak 2025’te yemin ederek 4 yıl süreyle ABD’nin 47. başkanı olacak.
Salıncak Eyaletlerin Önemi
Seçim tarihine bakıldığında, birçok eyaletin belli bir partiden yana tercihleri olduğu görülmekte. Ancak bazı eyaletlerde tercihlerin değişkenlik göstermesi, her iki adayın da kazanma ihtimalinin bulunduğu kritik eyaletlere odaklanmayı gerektiriyor. Toplam 538 delegenin dağıtılacağı ve 270 delegeye ulaşan adayın başkan olacağı seçim sisteminde, özellikle salıncak eyaletler olarak adlandırılan Pensilvanya, Georgia, Arizona, Nevada, Michigan, Kuzey Carolina ve Wisconsin gibi eyaletler dikkat çekiyor. Trump ve Harris, seçim kampanyalarının son gününü bu salıncak eyaletlerde geçirdi. Harris, Pennsylvania’da 5 ayrı seçim mitingi düzenlerken, Trump ise Pennsylvania, North Carolina ve Michigan’daki etkinliklere katıldı.
Anketlerin Durumu
Seçim sürecinde Joe Biden yarıştan çekilmeden önce anketler Donald Trump’ı önde gösteriyordu. Ancak Harris’in adaylığının ardından anketlerde Demokratların lehine bir değişim gözlemlendi. Fakat son dönemlerde Trump, anketlerde arayı kapatarak öne geçmeyi başardı. Real Clear Politics’in verilerine göre Trump, seçim gününe az da olsa önde girdi. Yarışın ilerleyen saatlerinde yayımlanan anketler, hem ulusal hem de salıncak eyaletler arasında başa baş bir mücadelenin sürdüğünü gösterdi. New York Times gazetesi ile Siena College ortaklığındaki son anket, Harris ile Trump’ın salıncak eyaletlerdeki yarışının oldukça yakın olduğunu ortaya koydu. Ancak sürpriz sonuçlar da mümkün. Örneğin, hafta sonu Iowa’daki bir anket Harris’in önde olduğunu göstererek birçok analisti şaşırttı. Bu durum, onun beyaz seçmenler arasındaki potansiyel gücünün bir işareti olarak değerlendirildi. Alaska da Harris’in kaybetme ihtimalinin düşük olduğu bir başka eyalet. Öte yandan Trump, New Mexico veya New Hampshire’da kendi sürprizlerini gerçekleştirebilir.
Seçimlere Giderken Yaşanan Önemli Gelişmeler
ABD, 5 Kasım’daki seçimlere kritik gelişmelerin yaşandığı bir dönemle geldi. ABD Başkanı Joe Biden ve eski başkan Donald Trump, Kasım ayında yapılacak seçimler için ilk tartışmalarını Haziran sonunda gerçekleştirdi. Atlanta’daki CNN Başkanlık Tartışması’nda iki aday, seçmenleri ikna etmek üzere bir araya geldi. Biden’ın 90 dakika süren tartışma boyunca zaman zaman düşüncelerini toparlayamaması ve bazı ifadelerinin anlaşılmaması, Demokratlar arasında kaygıya yol açtı. Wisconsin eyaletinde yayın yapan “The Earl Ingram Show” radyo programına katılan Biden, tartışma performansını değerlendirirken adaylıktan çekileceği yönündeki spekülasyonlara yanıt verdi. Biden, Trump ile karşılaştığı münazarada kötü bir performans sergilediğini kabul ederek, “Berbat bir gece geçirdim. Çuvalladım ve hata yaptım. Bu sadece sahnede 90 dakikalık bir şey, 3,5 yılda ne yaptığıma bakın” şeklinde konuştu.
Temmuz ayında, Cumhuriyetçi Parti’nin başkan adayı Trump, Pensilvanya’daki bir mitingde destekçilerine hitap ederken silahlı bir saldırıya uğradı. Sağ kulağından yaralanan Trump’ın sağlık durumunun iyi olduğu bildirildi. Temmuz ayında yaşanan bir diğer önemli gelişme ise, Biden’ın adaylıktan çekildiğini duyurması oldu. Biden, yarıştan çekildikten sonra Kamala Harris’i aday olarak onayladığını ve kendisine destek verdiğini açıkladı. Ağustos ayında, Harris Chicago’daki Demokrat Parti Kongresi’nde (DNC) 47. ABD Başkanlığı için resmi adaylığını kabul etti. Eylül ayında Trump ile Harris’in ilk münazarasında, Harris baskın bir performans sergileyerek dikkatleri üzerine çekti. Bu münazara, Biden’ın Haziran ayındaki tartışmada gösterdiği başarısızlığın ardından Harris’in Demokratların yeni adayı olarak desteklenmesine neden olmuştu. Trump’ın destekçileri moderatörlere eleştiriler yöneltirken, bahis platformları Harris’in seçimi kazanma ihtimalinin yükseldiğini belirtti. Eylül ayında Donald Trump, ikinci suikast girişimiyle karşı karşıya kaldı. Emniyet yetkilileri, Trump golf oynarken sahanın birkaç yüz metre ötesinde silahlı bir kişinin tespit edildiğini ve bu kişinin ateş açıldığını bildirdi.
Erken Oy Kullanma İstatistikleri
Florida Üniversitesi Seçim Laboratuvarı’nın sağladığı verilere göre, Eylül ayı ortalarında başlayan erken oy işlemlerinde bugüne kadar 82 milyonu aşkın vatandaş oy kullandı. Bu seçmenlerden 44 milyondan fazlası şahsen oy kullanırken, 37 milyonun üzerinde seçmen posta yoluyla erken oy verme işlemini gerçekleştirdi.
