AB Konseyi’nden Önemli Açıklama
AB Konseyi, 20 Mayıs’ta gerçekleştirilen AB Dışişleri Bakanları Toplantısı’nda alınan siyasi kararın resmi olarak kabul edildiğini duyurdu. Bu kararın kısa süre içinde Resmi Gazete’de yayımlanacağı belirtilirken, açıklamada “fonların ve ekonomik kaynakların dondurulmasına tabi olanlar listesi”nden 24 kuruluşun çıkarıldığı ifade edildi. Çıkarılan kuruluşlar arasında, Suriye Merkez Bankası’nın yanı sıra, Suriye’nin ekonomik yeniden yapılanması için kritik öneme sahip olan sektörlerde faaliyet gösteren şirketler (petrol üretimi ve rafinasyonu, pamuk, telekomünikasyon) ile medya kuruluşları da yer almaktadır.
Açıklamada, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas’ın şu sözlerine yer verildi: “Bu karar, AB’nin Suriye’nin yeniden inşasını ve tüm Suriyelilerin taleplerini karşılayan bir siyasi geçişi desteklemek amacıyla, bu tarihi dönemde atılması gereken doğru adımdır. AB, son 14 yıldır Suriye halkının yanında olmuştur ve bu durumu sürdürmeye devam edecektir.”
Bazı Yaptırımların Süresi Uzatıldı
Açıklamada, “hesap verebilirliğin sağlanmasına destek” amacıyla, devrik Esed rejimi ile bağlantılı bireyler ve kuruluşlar üzerindeki yaptırımların süresinin 1 Haziran 2026’ya kadar uzatıldığı kaydedildi. Mart ayında Lazkiye’de meydana gelen olaylarla ilgili olarak, “AB Küresel İnsan Hakları Yaptırımları Rejimi” kapsamında iki birey ve üç kuruluş hakkında ciddi insan hakları ihlalleri nedeniyle yeni kısıtlayıcı önlemler alındığı ifade edildi. AB’nin, sahadaki gelişmeleri izlemeye devam ettiği ve insan hakları ihlalleri söz konusu olduğunda, ülkede istikrarsızlığı artıran aktörlere karşı yaptırım uygulamaya hazır olduğu vurgulandı.
AB’nin Suriye’ye Yönelik Yaptırımları
AB’nin Suriye’ye yönelik yaptırımları, iç savaşın patlak vermesiyle birlikte Mayıs 2011’de başlamıştır. Bu yaptırımlar, rejimle bağlantılı olan ve insan hakları ihlallerinden sorumlu tutulan kişilere yönelik olarak, seyahat yasakları ve mal varlıklarının dondurulması gibi bireysel kısıtlayıcı tedbirleri içermektedir. Bu kapsamda Beşşar Esed ile birlikte bakanlar ve rejimin iç çemberinde yer alan kritik isimler de yaptırım listesine alınmıştır.
Bunun yanı sıra AB, Suriye’ye sektörel yaptırımlar da uygulamış, rejimin finans ağının merkezinde yer alan sektörleri hedef almıştır. Bu çerçevede, ham petrol ve petrol ürünlerinin ithalatı, hem askeri hem de sivil amaçlı kullanılabilen malların ve bazı iletişim ekipmanlarının ihracatı kısıtlanmıştır. Yaptırımlar, belli girişimlerin ve altyapı projelerinin finanse edilmesini de kapsamaktadır.
AB, rejimin devrilmesinin ardından 24 Şubat’ta Suriye’ye yönelik bankacılık, enerji ve ulaşım gibi sektörleri hedef alan yaptırımları “askıya alma” kararı alarak, bu konuda önemli bir adım atmıştır. AB yetkilileri, yaptırımların kaldırılmasıyla ilgili olarak alınan kararların “geri döndürülebilir” nitelikte olduğunu ve ülkedeki durumun titizlikle takip edildiğini vurgulamaktadır.
