ABD 60. Başkanlık Seçimleri: Oy Kullanma Süreci ve Sonuç Beklentileri
ABD 60. Başkanlık Seçimleri
Amerika Birleşik Devletleri’nde, Demokrat Parti adayı Kamala Harris ile Cumhuriyetçi Parti adayı Donald Trump arasında devam eden başkanlık yarışında halk sandık başına gitmeye başladı. İlk olarak Kentucky ve Indiana eyaletlerinde oy verme işlemleri sona ererken, doğu eyaletlerinde de sandıklar kapanmaya başladı. Bugün gerçekleştirilen seçimler, ülkenin geleceğini yakından etkileyecek önemli bir dönüm noktasını temsil ediyor.
Seçim gününde, doğu eyaletlerindeki oy kullanma işlemleri yerel saatle 06.00 itibarıyla başladı. Kentucky ve Indiana’nın bazı bölgelerinde ise oy verme süreci yerel saatle 18.00’de tamamlandı. Bu durum, sandıkların kapanmasıyla birlikte, oy sayım işlemlerinin de başlamasına zemin hazırladı. Başkanlık seçimleriyle birlikte, 435 sandalyeden oluşan Temsilciler Meclisi’nin tamamı ve Senato’daki 34 sandalye için de seçmenler oylarını kullanıyor.
Ülke genelinde üç farklı saat dilimi bulunması nedeniyle, oy verme işlemlerinin başlangıcı ve bitişi eyaletlere göre değişiklik göstermektedir. Doğu yakasında oy verme işlemi, New York ve Virginia’da saat 06.00’da (TSİ 14.00), Florida ve Pensilvanya ile başkent Washington DC’de ise saat 07.00’de (TSİ 15.00) başlamıştır. Sandıkların kapanma saatleri ise şu şekildedir:
- Virginia ve Florida: 19.00 (TSİ 03.00)
- Washington DC ve Pensilvanya: 20.00 (TSİ 04.00)
- New York: 21.00 (TSİ 05.00)
ABD’nin batı yakasında, doğu ile 3 saat fark bulunan birçok eyalette, California dahil olmak üzere sandıklar yerel saatle 20.00’de (TSİ 07.00) kapanacaktır. Oy verme işlemleri, özellikle Alaska ve Hawaii eyaletlerinde de tamamlanacaktır. Seçimlerde kritik rol oynayan eyaletler, salıncak eyaletler olarak bilinen ve her iki parti arasında tercih değişikliğine açık olan eyaletlerdir. Bu eyaletlerde kapanış saatleri Türkiye saatiyle şu şekildedir:
- Wisconsin – 05:00
- Nevada – 06:00
- Michigan – 05:00
- Arizona – 06:00
- Pensilvanya – 04:00
- North Carolina – 03:30
- Georgia – 03:00
02:00 itibariyle sandıkların kapanacağı eyaletler:
- Indiana (3, 5, 7 ve 9. bölgeler)
- Kentucky (3, 4, 5 ve 6. bölgeler)
03:00 itibariyle sandıkların kapanacağı eyaletler:
- Indiana (1, 2, 4, 6 ve 8. bölgeler)
- Kentucky (1 ve 2. bölgeler)
- South Carolina
- Vermont
- Virginia
- Florida (3-28. bölgeler)
03:30 itibariyle sandıkların kapanacağı eyaletler:
- Ohio
- West Virginia
04:00 itibariyle sandıkların kapanacağı eyaletler:
- Alabama
- Connecticut
- Delaware
- District of Columbia
- Florida (1. ve 2. bölgeler)
- Illinois
- Kansas (2., 3. ve 4. bölgeler)
- Maine
- Maryland
- Massachusetts
- Mississippi
- Missouri
- New Hampshire
- New Jersey
- Oklahoma
- Rhode Island
- Tennessee
- Texas (1-15, 17-22, ve 24-38. bölgeler)
04:30 itibariyle sandıkların kapanacağı eyaletler:
- Arkansas
05:00 itibariyle sandıkların kapanacağı eyaletler:
- Colorado
- Iowa
- Kansas
- Louisiana
- Michigan (1. bölge)
- Minnesota
- Nebraska
- New Mexico
- New York
- North Dakota
- South Dakota
- Texas (16. ve 23. bölgeler)
- Wyoming
06:00 itibariyle sandıkların kapanacağı eyaletler:
- Idaho
- Montana
- Utah
07:00 itibariyle sandıkların kapanacağı eyaletler:
- California
- Idaho (1. bölge)
- Oregon
- Washington
08:00 itibariyle sandıkların kapanacağı eyaletler:
- Hawaii
09:00 itibariyle sandıkların kapanacağı eyaletler:
- Alaska
Seçim Sonuçlarında Gecikme Beklentisi
2020 seçimlerinde sonuçların açıklanmasının yaklaşık 4 gün sürdüğü göz önüne alındığında, bu yıl da benzer bir durumun yaşanabileceği öngörülüyor. Anket sonuçları, Cumhuriyetçi aday Donald Trump ile Demokrat aday Kamala Harris arasındaki yarışın oldukça yakın olduğunu göstermekte. Özellikle Pensilvanya ve Wisconsin gibi salıncak eyaletlerde, posta yoluyla kullanılan oyların sayım sürecinin yavaşlatabileceği belirtiliyor. Ayrıca, oy sayımında yaşanabilecek aksaklıklar, yasal itirazlar veya oy pusulalarıyla ilgili sorunlar, oy sayımının uzamasına neden olabilir.
Oy pusulalarına, seçim görevlileri veya bazı eyaletlerde sandık görevlileri tarafından itiraz edilebiliyor. Bu itirazlar sonrasında, oy pusulaları seçim yetkilileri tarafından incelenmekte ve evraka işlenmeden önce eyalet oy sayım kurullarına sunulmaktadır. Her eyaletin oyların yeniden sayılmasına ilişkin kendi yasal düzenlemeleri bulunmaktadır. Örneğin, Pennsylvania ve Arizona’da iki aday arasındaki fark, toplam oyların yüzde 0,5’inden az olursa oylar otomatik olarak yeniden sayılmaktadır.
Fark Yüzde 0,5’ten Az Olursa Yeniden Sayım Talep Edilebilir
Benzer şekilde, North Carolina ve Georgia’da da adaylar arasındaki oy farkı yüzde 0,5’ten az çıkarsa, adaylardan herhangi biri oyların yeniden sayılmasını talep edebilmektedir. Yeniden sayım, adaylar, mahkemeler veya seçmen grupları tarafından talep edilebiliyor; ancak bu kurallar eyaletler arasında büyük farklılıklar göstermektedir. Özellikle Nevada ve Arizona gibi eyaletlerde, posta yoluyla kullanılan oyların sayım sürecinin uzun sürmesi nedeniyle sonuçların gecikmesi muhtemeldir. Amerikan basını, salıncak eyaletlerden resmi olmayan sonuçlar duyurmak için daha somut ve fazla veri gelmesini beklemektedir.
Adaylardan birinin başkan seçilebilmesi için 270 delegeye ulaşması gerekmektedir. ABD’deki seçim süreci, seçim gününden sonra da uzun bir süreyi kapsamaktadır. Tarihler eyaletlere göre farklılık gösterse de, tüm eyaletlerin 10 Kasım ila 11 Aralık tarihleri arasında seçim sonuçlarını resmen onaylamış olması gerekmektedir. 17 Aralık’a kadar her eyaletin Seçiciler Kurulu üyeleri, başkan adayına oyunu vermek ve bu oyları Washington’a göndermekle yükümlüdür. Gönderilen oyların en geç 23 Aralık’a kadar ABD Kongresi’ne ulaşması gerekmektedir. Temsilciler Meclisi Genel Kurulu salonunda 6 Ocak’ta ortak oturumda bir araya gelecek olan yeni Kongre üyeleri, eyaletlerden gelen oyları alfabetik sıraya göre okuyup sayacaktır. Bu süreç tamamlandıktan sonra sonuçlar resmen duyurulacaktır.
