Almanya’da Federal Meclis Seçimleri Başladı
Almanya’da 21. dönem Federal Meclis (Bundestag) milletvekillerini seçmek için oy verme işlemi, yerel saatle 08.00’de (TSİ 10.00) başladı. Seçmenler, yerel saatle 18.00’e (TSİ 20.00) kadar oy kullanma hakkına sahip. Toplamda 59,2 milyon seçmenin oy kullanabileceği bu seçimlerde 29 parti yarışıyor. İlk kez oy kullanacak gençlerin sayısı 2,3 milyon olarak belirlenirken, 70 yaş ve üzerindeki seçmenlerin sayısı ise 13,7 milyon olarak kaydedildi.
Seçimlerde, 1422’si kadın olmak üzere 4 bin 506 aday, 630 sandalyeli mecliste milletvekili olabilmek için mücadele ediyor. Türk kökenli adaylar da farklı partilerden milletvekili adaylığı için başvuruda bulunmuş durumda ve parlamentoya girebilecek partilerde 50’den fazla Türk kökenli aday bulunuyor.
Seçim Bölgesi ve Görevli Sandıklar
Almanya’da 16 eyalette oluşturulan 299 seçim bölgesinde, 675 bin kişi yaklaşık 90 bin sandıkta görev alacak. Bu seçimde, oy kullanma süreci oldukça dikkatli bir şekilde organize edilmiştir.
İkinci Oyların Önemi
Seçmenler, sandığa gittiklerinde iki ayrı oy kullanma imkanına sahip. İlk oy ile seçim bölgesindeki adayı belirleyen vatandaşlar, ikinci oy ile partilerin belirlediği listelerde yer alan adaylara oy verecekler. Seçim öncesinde Seçim Yasası’nda yapılan değişikliklerle daha da önemli hale gelen ikinci oylar, partilerin mecliste ne kadar sandalye kazanacağını doğrudan belirleyecek. Yüzde 5’lik barajı aşan partiler meclise girebilecek; ancak bu barajı geçemeyen partiler, 3 bölgeden doğrudan milletvekili çıkarması durumunda oy oranına göre parlamentoda temsil edilme fırsatını yakalayabilecek.
Başbakan Adayları
2021 yılında Sosyal Demokrat Parti (SPD), Yeşiller ve Hür Demokrat Parti’den (FDP) oluşan ve “trafik ışığı koalisyonu” olarak adlandırılan hükümetin lideri Başbakan Olaf Scholz, SPD’den yeniden başbakan adayı oldu. Scholz’un yanı sıra, başbakanlık koltuğu için ana muhalefetteki Hristiyan Birlik (CDU/CSU) partilerinin adayı olan Hristiyan Demokrat Birlik (CDU) Partisi Genel Başkanı Friedrich Merz, aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) Partisi Eş Başkanı Alice Weidel, Yeşillerden Ekonomi ve İklimi Koruma Bakanı Robert Habeck ve “Sahra Wagenknecht İttifakı – Anlayış ve Adalet İçin” (BSW) Partisi Eş Başkanı Sahra Wagenknecht de bu yarışta yer alıyor.
Anketlerde CDU/CSU Önde
Son anketlere göre, Merz liderliğindeki CDU/CSU, yüzde 28-32 bandındaki oy oranıyla birinci sırada. Bu durum, ülkede başbakanın değişeceğine dair güçlü bir beklenti oluşturuyor. Aşırı sağcı popülist AfD’nin oy oranı anketlerde yüzde 20-21 olarak yansıyor ki bu, AfD’nin oy oranının bir önceki seçimlere göre iki kat artabileceğini gösteriyor. Başbakan Scholz’un partisi SPD ise yüzde 14,5-16 bandında yer alırken, mevcut hükümetin diğer ortağı olan Yeşillerin oy oranı yüzde 12-14 arasında değişiyor. Kasım 2021’de dağılan “trafik ışığı hükümeti”nin küçük ortağı FDP’nin anketlerdeki oy oranı ise yüzde 4-5 civarında. Uzmanlar, büyük oy kaybı yaşayan FDP’nin yüzde 5’lik seçim barajına takılabileceğini öngörüyor. Son dönemde oylarını artırdığı ifade edilen Sol Parti’nin ise anketlerde yüzde 7-8 alması bekleniyor. İlk kez genel seçime katılacak olan BSW ise yüzde 3-4,5 bandında bir oy alması öngörülüyor.
Alman kamu yayıncısı ZDF’in anketine göre, hangi parti için oy kullanacaklarını son günlerde belirlemeleri beklenen “kararsızların” oranı yüzde 27 olarak gösteriliyor. Anketlere göre hiçbir parti, tek başına hükümet kurmak için 630 sandalyeli mecliste yeterli milletvekili sayısına ulaşamıyor; bu nedenle seçimlerin ardından hükümetin kurulması için zorlu müzakerelerin yapılması bekleniyor.
Muhtemel Koalisyonlar
Muhtemel koalisyon hükümetinin hangi partilerden oluşacağı, ülkede yüzde 5 olan seçim barajını kaç partinin aşacağına bağlı olarak şekillenecek. Daha fazla partinin barajı aşması, daha fazla partili koalisyonların kurulmasını gerektirebilir. CDU/CSU-SPD koalisyon hükümeti, muhtemel koalisyonlar arasında öne çıkarken, FDP ve BSW’nin meclise girmesi durumunda CDU/CSU ile SPD’nin milletvekili sayısının hükümeti kurmak için yeterli olmayabileceği ve üçüncü bir ortağa ihtiyaç duyulabileceği ifade ediliyor. 2021 genel seçimlerinde SPD yüzde 25,7, CDU/CSU yüzde 24,1, Yeşiller yüzde 14,8, FDP yüzde 11,5, AfD yüzde 10,3 ve Sol Parti yüzde 4,9 oy alarak mecliste yer almıştı.
