Almanya’da Yeni Hükümet Anlaşmasının Detayları
Almanya’da yeni hükümetin kurulması için beklenen partilerin anlaşması, ülkenin savunma ve altyapı projeleri için milyarlarca dolarlık kredi sağlanmasını öngörüyor. Anlaşma çerçevesinde, 10 yıllık bir süreçte altyapı harcamaları için 500 milyar euroluk yeni bir özel fon oluşturulması planlanıyor. Ayrıca, 2009 yılında yürürlüğe giren ve bütçe açığının ülkenin gayrisafi yurt içi hasılasının (GSYH) yüzde 0,35’ini geçmemesi kuralını getiren “borç freni”nin, belirli savunma harcamaları için gevşetilmesi konusunda da mutabakat sağlandı. Bu düzenleme ile eyaletlere daha fazla borç alma imkânı tanınacak.
Söz konusu anlaşmayı, kurulacak hükümette başbakan olması beklenen Hristiyan Demokrat Birlik Partisi (CDU) Genel Başkanı Friedrich Merz, Hristiyan Sosyal Birlik Partisi (CSU) Genel Başkanı Markus Söder ve Sosyal Demokrat Parti’nin (SPD) eş başkanları Lars Klingbeil ve Saskia Esken ile birlikte düzenlediği basın toplantısında duyurdu. Merz, “Almanya’da altyapı alanlarında acilen ihtiyaç duyulan yatırımlar için 500 milyar euroluk bir fon kurulması ve borç freninin gevşetilmesi konularında CDU/CSU ve SPD partileri arasında anlaşma sağlandı” dedi.
Savunma Harcamaları Borç Freninden Muaf Tutulacak
Merz, Avrupa’nın savunma kapasitesinin güçlendirilmesi gerektiğini vurgulayarak, “Tehditler karşısında ne gerekiyorsa yapmalıyız. Kıtamızda özgürlüğümüze ve barışa yönelik tehditler göz önüne alındığında, bu savunma önlemleri için de geçerli olmalıdır” şeklinde konuştu. GSYH’nin yüzde 1’ini aşan savunma harcamalarının borç freninden muaf tutulacağını belirten Merz, Alman ekonomisinin istikrarlı bir büyüme yoluna dönmesi için altyapının iyileştirilmesi gerektiğinin altını çizdi. Merz, “Bunun için gerekli fonlar yalnızca federal hükümetin, eyaletlerin ve belediyelerin mevcut bütçelerinden finanse edilemez” ifadelerini kullandı.
Friedrich Merz, CDU/CSU ve SPD meclis grubunun, borç freninin gevşetilmesi konusunda gelecek hafta Federal Meclisin alt kanadına anayasa değişikliği önergesi sunacağını açıkladı. Koalisyon hükümeti kurma yönündeki ön görüşmelerin mümkün olan en kısa sürede sonuçlandırılmasını hedeflediklerini belirten Merz, CDU/CSU ve SPD temsilcilerinin bütçe, göç, rekabet, iç güvenlik ve göç konularında 6-7 Mart’ta yapılacak görüşmelere devam edeceğini aktardı.
Almanya’nın 2024 yılı GSYH’si temel alındığında, yüzde 1’ini aşan savunma harcamalarının borç freninden muaf tutulması, yaklaşık 45 milyar euronun üzerindeki tüm harcamaları kapsayacak. CDU Genel Başkanı Friedrich Merz, “Önümüzdeki görevlerin büyüklüğünün farkındayız ve gerekli ilk adımları ve kararları almak istiyoruz” dedi.
Yeni Hükümeti Zorlu Bir Ekonomik Ortam Bekliyor
Öte yandan, 1990 yılında iki Almanya’nın yeniden birleşmesinden bu yana en büyük ekonomik krizle karşı karşıya kalan ülkede, kurulacak hükümeti zor bir ekonomik gündem bekliyor. Alman ekonomisi, 2024’ün tamamında bir önceki yıla göre yüzde 0,2 küçülme yaşadı. Bu durum, Çin ile artan rekabet ve yapısal sorunların ekonomiyi olumsuz etkilemesiyle gerçekleşti. 2023 yılında ekonomi, yüzde 0,3 daralmıştı. Almanya, en son 2002-2003 döneminde iki yıl art arda resesyon yaşamıştı.
Ekonomistler ve Alman iş dünyası, dünyada krizlerin arttığı bir dönemde hızlı bir şekilde hükümetin kurulması ve ekonomik reformların hayata geçirilmesi çağrısında bulunuyor. Ülkede yeni hükümetin ekonomi gündeminde, borç freninin istikrar odaklı bir şekilde yeniden düzenlenmesi, ulaşım altyapısının yenilenmesi, kamu yönetiminin dijitalleştirilmesi, savunma harcamalarının artırılması, enerji dönüşümü, dijitalleşme ve yüksek kiralar gibi zorlu konular öncelik taşıyor.
ABD’de Donald Trump yönetimi, Avrupa ve Ukrayna’daki güvenlik yatırımlarını azaltmaya hazırlanırken, Avrupa ülkeleri yüz milyarlarca euroluk ek savunma fonlarını harekete geçirmeye çalışıyor. Trump, Ukrayna’ya yapılan tüm askeri yardımların durdurulması kararı alarak, Avrupa ülkelerini savunma harcamalarını artırmaya zorlamıştı.
Avrupa Tarihi Bir Değişimin Ortasında
ING Küresel Makro Araştırma Başkanı ve Almanya Başekonomisti Carsten Brzeski, bu konuda yaptığı değerlendirmede, potansiyel yeni Alman hükümetinin büyük mali teşvik planlarını açıkladığını belirtti. CDU/CSU ve SPD’nin siyasi liderlerinin, Alman siyasetinde ve politikalarında önemli bir değişim sürecini başlattığını ifade etti. Her iki partinin de önemli finansman konularında anlaşarak resmi koalisyon görüşmelerinin önündeki olası engelleri ortadan kaldırdığını kaydeden Brzeski, “Ayrıca son Alman hükümetinden önemli bir ders aldılar. Koalisyonda mali konuları açıkça tartışmamak, eninde sonunda geri teper. Dolayısıyla bugünkü açıklama akıllıca bir hamle ve sağlam bir hükümet koalisyonu kurma yönündeki güçlü niyeti göstermektedir” dedi.
Brzeski, altyapı fonu ve borç frenindeki değişikliklerin Alman ekonomisine fayda sağlayacağına işaret ederek, 500 milyar euroluk bir altyapı fonunun acil ihtiyaç duyulan yatırımları karşılayarak hem kısa vadeli ekonomik destek sağlayacağını hem de Alman ekonomisinin uzun vadeli büyüme potansiyelini artıracağını vurguladı. “Sonuç olarak Avrupa tarihi bir değişimin ortasında. Son birkaç günde yaşanan gelişmeler, bir sonraki muhtemel Alman hükümetini, ekonomi için nihayet daha iyi yılların başlangıcını işaret edebilecek bir mali paket açıklamaya zorladı” yorumunu yaptı.
