Fitch Ratings Türkiye Analisti Erich Arispe Morales’in Türkiye Ekonomisine Yönelik Değerlendirmeleri
Fitch Ratings Türkiye Analisti Erich Arispe Morales’in Açıklamaları
Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings’in Kıdemli Direktörü ve Türkiye Analisti Erich Arispe Morales, Türkiye’de uygulanan sıkı para politikası duruşunun devam edeceğine dair güvenlerinin yüksek olduğunu ifade etti. Morales, “Enflasyon beklentileri iyileşecektir, ancak bu beklentilerin tutarlı olması, sürdürülebilir bir şekilde düşmesi ve aynı zamanda dolarizasyonun azalmasının devam etmesi için para politikasının sıkı kalması gerekmektedir. Bu bağlamda, para politikasında 2025’in ilk çeyreğinde kademeli bir gevşemenin başlayacağını öngörüyoruz.” şeklinde konuştu.
Morales, Fitch Ratings’in cuma günü Türkiye’nin kredi notunu “B+”dan “BB-“ye yükselterek not görünümünü durağan olarak belirlemesinin ardından, bu kararın arka planını AA’nın sorularıyla değerlendirdi. Türkiye’deki son genel seçimlerin ardından yaşanan politik değişikliklerin ülkenin not görünümünü iyileştirmeye başladığını belirten Morales, mevcut ekonomik programın siyasi liderlikten destek almaya devam ettiğini vurguladı.
Türkiye ekonomisindeki kırılganlıkların iyileşmesi ile birlikte kredi notunda da artış gözlemlendiğini dile getiren Morales, uluslararası rezervlerin arttığını ve bu yıl uluslararası rezervlerin temel bileşiminde ve seviyesinde iyileşme kaydedildiğini aktardı. Ayrıca, uluslararası rezervlerdeki iyileşmenin yanı sıra kur korumalı mevduat ve dolarizasyondaki düşüşe dikkat çekti.
Hükümetin Sıkı Para Politikası ve Bütçe Açığı
Morales, “Hükümet ve ekonomi otoritelerinin sıkı para politikasını sürdüreceğine dair güvenimiz artmış durumda. Bu yıl gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYH) yüzde 5’ine yakın olan bütçe açığının, önümüzdeki yıl yüzde 3 civarında konsolide edileceğine inanıyoruz. Ayrıca, gelir politikalarının Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) enflasyonu düşürme süreciyle daha uyumlu olacağını düşünüyoruz.” dedi. Morales, Türkiye’nin en büyük zorluğunun enflasyon olmaya devam ettiğini belirterek, “Enflasyon sürdürülebilir bir patikaya oturmadığı sürece, Türkiye için kırılganlıklar devam edecektir.” ifadelerini kullandı.
2025’e Kadar Enflasyon Beklentileri
Morales, ayrıca Türkiye’de bu yıl sonu itibarıyla enflasyonun yüzde 43 ve gelecek yıl sonunda yüzde 21’e gerilemesini beklediklerini vurguladı. Aylık enflasyon baskılarının yavaşladığını belirten Morales, “Aylık enflasyon baskıları yavaşladıkça piyasanın enflasyon beklentileri de buna göre şekillenecektir. Ancak hanehalkı ve firmaların enflasyon beklentilerindeki düşüşün yavaş olacağını öngörüyoruz. Bu beklentilerin gerilemesi son derece önemli, ancak bu sürecin biraz zaman alacağını düşünüyoruz.” dedi.
Morales, “Enflasyonun 2025 sonunda yüzde 21 seviyesine gerileyeceğini düşündüğümüzde, bu durum para politikasında kademeli bir gevşeme gerektirecek. Enflasyon beklentileri iyileşecek ancak bu beklentilerin tutarlı olması ve sürdürülebilir bir şekilde düşmesi için para politikasının sıkı kalması gerekecek.” açıklamasında bulundu.
Türkiye Ekonomisinin Büyüme Modeli
Türkiye ekonomisinde bu yıl yüzde 3,5 ve 2025’te yüzde 2,8 oranında görece düşük bir büyüme öngördüklerini ifade eden Morales, bu büyüme seviyesinin enflasyon beklentilerindeki yeniden dengelenme sürecini destekleyeceğini belirtti. Hükümetin iç talep ve dış faktörlerle dengeli bir büyüme sağlamaya çalıştığını söyleyen Morales, “Bu büyümenin, öngörülebilir ve güvenilir bir politika çerçevesiyle desteklenmesi önemli.” dedi.
Morales, “2025 yılı, ekonominin iç talep ve tüketim odaklı bir modelden net ihracat destekli bir büyüme modeline geçiş yapmaya devam edeceği bir dönem olacak. Enflasyon yüksek kalmaya devam edecek ve bu da dengelenme sürecinin bir parçası.” şeklinde konuştu.
Mali Politikanın İyileşmesi ve Gelecek Beklentileri
Mali politikanın dezenflasyon sürecine etkisini de değerlendiren Morales, “Haziran 2023’teki politika değişikliği sonrasında maliye politikası, vergi önlemleriyle bütçe açığını azaltmayı hedefledi ancak mali açığın 2023 için öngörülenin altında kalacağını düşünüyoruz.” dedi. Yılın ilk bölümünde iç talep direncinin sürdüğünü, asgari ücret artışı ve maliye politikası ile bu direncin sağlandığını belirtti.
Morales, “Hükümetin maliye politikası kapsamında aldığı tedbirler göz önünde bulundurulduğunda, önümüzdeki yıl yüzde 2 civarında bir mali konsolidasyonun enflasyondaki düşüş sürecine katkıda bulunmasını bekliyoruz. İyileştirilmiş mali politika tutarlılığının 2025’te mevcut olmasını öngörüyoruz.” diye ekledi.
Morales, yerli ve yabancı yatırımcıların mevcut politika duruşunun devam edeceği ve politika geri dönüşü risklerinin azalmasına ilişkin daha fazla kanıt görmek isteyebileceğini belirtti. Enflasyon beklentilerinin yeniden şekillendirilmesi ve para politikasının güvenilirliğinin sağlanmasının zaman alacağını vurguladı.
Fitch’in cuma günü yaptığı açıklamada, pozitif reel faiz oranlarının, düşük cari hesap açığı ve döviz korumalı mevduatlardaki kademeli düşüşün, dış tamponlardaki iyileşmenin kalıcılığını destekleyeceği ifade edildi. Ayrıca, rezervlerin bu yıl sonunda 158 milyar dolara, 2025 sonunda ise 165 milyar dolara yükselebileceği öngörüldü. Fitch Ratings, geçen yıl eylülde Türkiye’nin kredi notunu “B” olarak teyit ederken, not görünümünü iki yılın ardından “negatif”ten “durağan”a çevirmişti. Bu yıl mart ayında ise ülkenin kredi notunu “B”den “B+”ya yükseltirken, not görünümünü “durağan”dan “pozitif”e çıkarmıştı.
