HUBUDER Başkanı Gürsel Erbap’tan Tahıl Üretimi ve İhracat Hedefleri Üzerine Açıklamalar
Hububat Tedarikçileri Derneği (HUBUDER) Yönetim Kurulu Başkanı Gürsel Erbap’ın Açıklamaları
Hububat Tedarikçileri Derneği (HUBUDER) Yönetim Kurulu Başkanı Gürsel Erbap, Türkiye’nin ihracat yaparken bile kendi ihtiyacını karşılayacak yeterlilikte tahıl üretim kapasitesine sahip olduğunu vurguladı. HUBUDER tarafından düzenlenen “10. Uluslararası 2025 Hasadına Doğru Türkiye ve Dünyada Tahıl Konferansı”nda yaptığı konuşmada, dünya nüfusunun hızla artmasının gıda güvenliği konusundaki endişeleri artırdığını belirtti. Erbap, uluslararası rekabet şartlarına uyum sağlamak ve Türkiye’nin tahıl tedarik zincirine katkıda bulunmanın derneğin temel hedeflerinden biri olduğunu ifade etti.
Tarımın, ülkeler için milli savunma kadar kritik bir konu haline geldiğini dile getiren Erbap, “İklim değişikliği ve küresel gelişmeler, hem dünya hem de ülkemiz için gıda güvenliği açısından tehlike oluşturmaktadır. Dünya tarım piyasalarında geçmişte olduğu gibi her an istikrarsızlıklar yaşanabileceği göz önünde bulundurulmalı ve geleceğe yönelik planlar yapılmalıdır.” dedi.
Türkiye’nin İhracat Potansiyeli
Erbap, Türkiye’nin önemli miktarda buğday üretimi gerçekleştirmesine rağmen, 2023 yılı itibarıyla un ihracatının 3 milyon 665 bin ton seviyesinde kaldığını bildirdi. Bu dönemde yaklaşık 1,5 milyar dolar döviz geliri sağlandığını vurgulayan Erbap, “2024’te de 3 milyon ton karşılığında 1,16 milyar dolar döviz geliri elde edilecektir. Ancak bu, miktar bazında yüzde 17, değer bazında ise yüzde 21 kayıp anlamına geliyor.” şeklinde konuştu. 2025 yılının ilk dört ayında un ihracatında bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 40 azalma olduğunu belirten Erbap, makarna ihracatında da yüzde 7-8 civarında bir düşüş gözlendiğini ifade etti.
Erbap, Türkiye’nin un ve makarna ihracatı için yeterli kapasiteye sahip olduğunu belirterek, “Türkiye, şu an hiç ithalat yapmadan bütün ihracatını karşılayabilecek üretim yapısına sahiptir.” dedi.
Hasat Dönemi ve Beklentiler
Buğday hasadının Adana’da başladığını hatırlatan Erbap, don zararı ve kuraklık nedeniyle bu yıl Türkiye’deki buğday üretiminde yaklaşık yüzde 10’luk bir azalma öngördüklerini söyledi. “Mayıs ve haziran aylarında yaşanan yağışlar, İç Anadolu, Orta Anadolu, Karadeniz, Marmara ve Ege bölgelerinde verimi artırabilir ve kayıpları azaltabilir.” dedi.
Sektör, hasadın başlamasıyla birlikte rekolte ve fiyatlara odaklanırken, Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) bu sezonki alım ve fiyat politikalarının da merakla beklenildiğini ifade etti.
Depolama Kapasitesi
Erbap, Türkiye’nin son on yıl içerisinde artan lisanslı depoculuk kapasitesi ile önemli bir başarı elde ettiğini belirterek, “Yaklaşık 12 milyon ton lisanslı depoculuk kapasitemiz var. Bu kapasitenin önümüzdeki üç yıl içerisinde 15-20 milyon tona çıkarılması bekleniyor. Şu an depolama kapasitesi konusunda bir sorunumuz yok. Buğday ve arpa gibi ürünler, 12 ay boyunca depolanabilir.” şeklinde konuştu. Ayrıca, buğdayın uzun süre depolanabilen bir ürün olduğunu ve yeterli depo kapasitesine sahip olmanın stoku taşıyabilme imkanı sağladığını da sözlerine ekledi.
İhracat Hedefleri ve Stratejiler
Türkiye Un Sanayicileri Federasyonu (TUSAF) Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Mesut Çakmak, geçen yıl 20 milyon 800 bin ton olan tahıl rekoltesinin, bu yıl 18,5 milyon ton olmasının beklendiğini ifade etti. Türkiye’nin un ihracatının yüzde 33’ünü Irak ile gerçekleştirdiğini belirten Çakmak, bu ülkenin sınır kapılarında 20 gündür yaşanan aksaklıkların ihracatı olumsuz etkilediğini söyledi. Çakmak, “İnşallah orası düzeldiğinde 2,5-3 milyon ton ihracatı yakalayabileceğimizi düşünüyoruz.” dedi.
Makarna Üreticileri ve Sanayicileri Derneği Başkanı Nihat Uysallı, Türkiye’nin dünyanın en büyük makarna üreticilerinden biri olduğunu belirterek, “İki yıl içinde en büyük olmayı hedefliyoruz. Şu anda 3 milyon ton makarna üretimimiz var, yeni kapasitelerle bunu 4 milyon tona çıkarmayı planlıyoruz.” dedi. Uysallı, 2028 yılında İtalya’yı geçerek dünyanın en büyük makarna üreticisi olma yolunda ilerlediklerini kaydetti.
Türkiye Makarna Sanayicileri Derneği Başkanı Aykut Göymen ise bu yıl makarnalık buğday üretiminde 3 milyon 800 bin ton civarında bir rekolte beklediklerini ifade etti. Göymen, “Tüketim ve üretimin dengeli olduğu bir yıl olacağını düşünüyoruz. Ancak, dünyada ekonomik bir durgunluğun yaşandığını ve bu durumun Türkiye’yi de etkilediğini inkar edemeyiz.” şeklinde konuştu.
