Kayıt Dışı Faaliyetlere Yönelik Yoğun Denetimler ve Vergi Uyum Çalışmaları
Kayıt Dışı Faaliyetlere Yönelik Denetimlerin Yoğunlaştırılması
Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndan alınan bilgilere göre, kayıt dışı faaliyet gösteren meslek grupları ve sektörlere yönelik denetimler hız kesmeden sürdürülmekte. Bakan Mehmet Şimşek, bu çalışmaların amacının ceza kesmek değil, kayıt dışı tutulan ve vergisi ödenmeyen kazançlardan vergi almak olduğunu vurguladı. Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) tarafından yürütülen denetimlerde, özel muayenehanelerde doktorluk yapan mükelleflerin beyannameleri ve mali uyum seviyeleri, yapay zeka destekli analiz programları aracılığıyla titizlikle incelendi.
Yapılan analizlerde, özel muayenehane sahibi bazı doktorların, hastalarından aldıkları muayene ücretlerini, estetik ve cerrahi operasyonlar ile diş tedavileri gibi işlemlerden elde ettikleri gelirleri beyanlarına tam olarak yansıtmadıkları tespit edildi. Beyan ettikleri gelir ile gerçek kazançları arasında %400’lere varan büyük farklar bulundu. Yapay zeka destekli analizler sayesinde, vergi beyanları ile gelirleri arasında uyumsuzluk gösteren yaklaşık 3,663 mükellef ilk etapta tespit edildi. Bu mükelleflerin toplamda yaklaşık 13 milyar lira değerinde hasılatı kayıtdışı bırakmış olduğu anlaşıldı.
Ameliyat Gelirlerinde Belirgin Farklar
Özellikle genel cerrahi, ortopedi ve beyin cerrahisi gibi alanlarda faaliyet gösteren bazı doktorların, hastalardan aldıkları ameliyat ve muayene ücretlerini eksik beyan ettikleri belirlendi. Özel hastanelerle anlaşmalı çalışan veya kendi muayenehanesinde hasta kabul eden cerrahların, ameliyat ücretlerini düşük göstererek vergilendirilmesi gereken gelirleri gizledikleri tespit edildi. Örneğin, bir kadın doğum uzmanının yıllık 53 milyon liralık gelirini beyan dışı bıraktığı ve yalnızca 6,5 milyon lira olarak bildirdiği görüldü.
Diş Hekimlerine Yönelik İncelemeler
Diş hekimleri üzerinde gerçekleştirilen incelemelerde ise, özellikle implant, protez, ortodonti ve estetik diş tedavilerinden elde edilen gelirlerin eksik beyan edildiği ortaya çıktı. Bir diş hekiminin yıllık 67 milyon lira hasılat elde etmesine rağmen bunu yalnızca 3 milyon lira olarak gösterdiği saptandı.
Estetik İşlemlerden Elde Edilen Gelirlerin Denetimi
Son yıllarda hızla büyüyen estetik sektörü de denetimlerin odağı haline geldi. Yapılan incelemelerde, burun estetiği, dolgu, botoks, liposuction gibi işlemleri gerçekleştiren bazı doktorların elde ettikleri geliri eksik beyan ettikleri görüldü. Özellikle yurt dışından hasta kabul eden ve dövizle çalışan bazı estetik kliniklerinde, gelirin önemli bir kısmının beyan dışı kaldığı belirlendi. Çalışma kapsamında, saç ekimi konusunda uzman bir doktorun yıllık gelirini 7 milyon lira olarak beyan etmesine karşın, 69 milyon liralık hasılat elde ettiği anlaşıldı.
Gönüllü Uyum Çalışmaları
Kayıt dışı kazanç elde eden mükelleflerin gönüllü uyum kapsamında vergi dairelerine davet edilmesine başlandı. Bu çalışma çerçevesinde, gönüllü uyuma davet edilen doktorlardan 850’si beyanname vererek vergi matrahlarını düzeltti.
Hedef Vergide Adalet ve Etkinlik
Bakan Mehmet Şimşek, kazancını beyan etmeyen ya da eksik beyan eden mükelleflerin gönüllü uyum çalışmaları kapsamında vergi daireleriyle iletişime geçmesinin, ağır cezai yaptırımlarla karşılaşmamaları açısından büyük önem taşıdığını ifade etti. Gönüllü uyum çalışmalarının, mükelleflerin vergi idaresinin sorduğu hususları açıklamalarına fırsat verdiğini belirten Şimşek, şu ifadeleri kullandı:
- “Amacımız kimseyi cezalandırmak değil, kayıt dışı kalmış kazançları vergilemek.”
- “Gönüllü uyum sürecinde uyum göstermeyen mükellefler hakkında vergi incelemesi yapılacak veya dönem kazançları takdir komisyonlarınca belirlenecektir.”
- “Hedefimiz vergide adalet ve etkinliği sağlamaktır. Kayıt dışılık en büyük adaletsizliktir. Bu konuda kararlı mücadelemiz devam edecektir.”
