Moody’s’in Kredi Notu İndirimi ve ABD’nin Mali Durumu
Moody’s, ABD’nin uzun vadeli kredi notunu “Aaa”dan “Aa1″e düşürerek, görünümünü “negatif”ten “durağan”a çevirdi. Kredi derecelendirme kuruluşunun yaptığı açıklamada, bu not indiriminin, ABD’de 10 yıldan uzun süredir kamu borcu ve faiz ödeme oranlarının benzer derecelendirmeye sahip diğer ülkelerle kıyaslandığında önemli ölçüde yüksek seviyelere ulaşmış olmasını yansıttığı ifade edildi.
Ayrıca, ABD yönetimleri ve Kongre’nin, büyük yıllık mali açıklar ile artan faiz maliyetleri eğilimini tersine çevirecek önlemler üzerinde uzlaşamadığına dikkat çekildi. Açıklamada, “Görüşülmekte olan mevcut mali tekliflerin, zorunlu harcamalarda ve açıklar üzerinde uzun vadeli önemli azalmalar sağlayacağına inanmıyoruz.” ifadesi kullanıldı. Gelecek on yıl boyunca hükümet gelirlerinin genel olarak sabit kalmasının yanı sıra daha büyük açıkların beklendiği vurgulandı.
Vergilendirme ve harcamalarda herhangi bir ayarlama yapılmaması durumunda, ABD’de 2024’te toplam harcamaların yaklaşık yüzde 73’ünü oluşturan zorunlu harcamaların, faiz giderleri de dahil olmak üzere 2035 yılına kadar yaklaşık yüzde 78’e çıkması öngörülüyor. Ayrıca, 2017 vergi indirimlerinin uzatılması halinde, gelecek 10 yılda açığın yaklaşık 4 trilyon dolar artacağı belirtildi. Şu anda ABD federal bütçesinin yıllık açığı yaklaşık 2 trilyon dolar seviyesine ulaşmış durumda. Bu da GSYH’nın yüzde 6’sından fazlasına denk geliyor. 1 Ekim’de başlayan mali yıl için bütçe açığı, şimdiden 1.05 trilyon dolarla önceki yıla göre yüzde 13 daha yüksek bir seviyede bulunuyor.
Yatırımcıların Dolar’dan Uzaklaşma Eğilimi
Moody’s’in ABD’nin uzun vadeli kredi notunu “Aaa”dan “Aa1″e indirmesi sonucunda, ülke üç büyük kredi derecelendirme kuruluşundan da en yüksek notunu kaybetmiş oldu. Artık dünyanın en büyük ekonomisinin kredi notu, Avusturya ve Finlandiya gibi daha küçük ekonomilerle aynı seviyeye gelmiş durumda. ABD’nin ilk not kaybı 2011 yılında S&P Global Ratings’in not indirimi ile gerçekleşmiş ve piyasalar bu karara sert bir tepki vermişti. O dönemde S&P 500, kısa sürede yüzde 16 değer kaybetmişti.
Fitch Ratings’in 2023 yılında benzer bir şekilde ülkenin kredi notunu düşürmesinin ardından, ABD 10 yıllık tahvil getirileri 3 ay içinde yüzde 4,1’den yüzde 5’in üzerine çıkmıştı. Daha düşük bir kredi notunun, ABD için tahvil piyasasında daha kötü koşullara yol açabileceği öngörülüyor. Uzmanlar, Moody’s’in not indiriminin tahvil getirilerinin artmasına neden olabileceğini ve bunun da borçlanma maliyetlerini yükselterek ekonomik büyümeyi olumsuz etkileyebileceğini belirtiyor.
Artan ulusal borç ve ABD Başkanı Donald Trump’ın Çin ile diğer ülkelerle başlattığı tarife gerilimleri neticesinde yatırımcılar daha temkinli hale geldi ve ABD borçları için daha yüksek getiri talep etmeye başladı. ABD Hazine tahvil piyasası, yüksek borç beklentileri ve sürekli artan enflasyon nedeniyle zaten baskı altında bulunuyor. Tahvil getirilerinin yükselmesi, tahvil piyasasına güvenen şirketler ve tüketiciler için borçlanma maliyetlerini olumsuz etkileyebilirken, bu durum hisse senedi piyasasına bağlı olan ekonomiyi de olumsuz etkileyebilir.
Günümüzde ABD 10 yıllık tahvil getirisi yüzde 4,5 seviyesinde ve bu, 2008 küresel finansal krizinden bu yana görülen en yüksek seviye olarak kaydedilmiştir. Piyasalarda, ABD 10 yıllık tahvil getirilerinde yüzde 5 kritik bir eşik olarak kabul edilmektedir.
Milli Mücadele ve Türkiye Cumhuriyeti’nin Kuruluşu
Gazi Mustafa Kemal ve silah arkadaşlarının Samsun’a çıkarak yaktığı Milli Mücadele meşalesi, sırasıyla Amasya, Erzurum ve Sivas’ta da yakılarak tüm yurda yayıldı. Milli Mücadele sonunda, 29 Ekim 1923’te kurulan Türkiye Cumhuriyeti, bu yıl 101. yaşına giriyor.
