Çin Liderinin G20 Zirvesindeki Açıklamaları
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, Brezilya’nın Rio de Janeiro kentinde gerçekleştirilen 19. G20 Liderler Zirvesi’nde, küresel yönetim kurumlarının reformu üzerine önemli değerlendirmelerde bulundu. Zirvede, G20 ülkelerinin ekonomi, finans, ticaret, teknoloji, çevre ve güvenlik alanlarında küresel yönetimin iyileştirilmesine öncülük etmesi gerektiğinin altını çizen Şi, gelişmekte olan ülkelerin haklarının tanınması ve bu ülkelerin uluslararası kurumlarda daha fazla temsil edilmesi gerektiğini vurguladı.
İşbirliği, İstikrar, Açıklık ve İnovasyon Vurgusu
Şi, G20’nin, işbirliği, istikrar, açıklık ve inovasyon ile tanımlanan bir dünya ekonomisini inşa etme kapasitesini güçlendirmesi gerektiğini ifade etti. Devlet Başkanı, küresel ekonomi yönetiminin iyileştirilmesi, açık ve kapsayıcı bir uluslararası ekonomik işbirliği ortamının yaratılması gerektiğini belirtti. G20’nin istikrar odaklı bir dünya ekonomisini oluşturması için, küresel finans yönetimini daha etkin bir hale getirmesi gerektiğini dile getirdi.
Şi, gelişmekte olan ülkelerin küresel finans kurumlarındaki sesinin ve temsilinin artırılması gerektiğine dikkat çekerek, bu bağlamda Dünya Bankası’nın hisse payını gözden geçirmesi ve Uluslararası Para Fonu’nun (IMF) kota paylaşımında reform yapması gerektiğini vurguladı.
Ayrıca, G20’nin açıklık ilkesine uygun bir dünya ekonomisini inşa etmesi için küresel ticaret yönetimini iyileştirmesi gerektiğini belirtti. Bu kapsamda, Dünya Ticaret Örgütü’nün (DTÖ) reforme edilmesi, ekonomik sorunların siyasi bir mesele haline gelmesinin önlenmesi ve küresel piyasanın bütünlüğünü koruyarak daha eşit, kapsayıcı ve yapıcı sanayi ile tedarik zincirlerinin oluşturulması çağrısında bulundu.
İnovasyonun önemine de değinen Şi, G20’nin küresel dijital yönetimini geliştirmesi gerektiğini belirtti. Dijital dönüşümün hızlandırılması ve dijital ekonomi ile reel ekonominin derin bir bütünleşme sağlaması gerektiğini ifade etti. Yükselen teknolojilerde ortak kuralların belirlenmesi ve yapay zeka alanında uluslararası işbirliği ile bu teknolojilerin herkesin yararına olması gerektiğinin altını çizdi.
Küresel Ekoloji Yönetimi
Çin lideri, G20’nin çevre dostu bir dünya ekonomisini teşvik etmesi için küresel ekoloji yönetimini iyileştirmesi gerektiğini belirtti. Bu bağlamda, çevre alanında ortak fakat farklılaşan sorumluluklar ilkesinin benimsenmesi ve gelişmiş ülkelerin gelişmekte olan ülkelere gerekli finansman, teknoloji ve kapasite geliştirme desteğini sağlaması gerektiğini vurguladı. İklim değişikliği bağlamında Paris İklim Anlaşması’nın ve biyoçeşitlilik konusundaki Kunming-Montreal Küresel Biyoçeşitlilik Çerçevesi’nin tam olarak uygulanması gerektiğini belirtti.
Şi, Çin’in yeşil altyapı, yeşil taşımacılık, yeşil enerji ve yeşil madencilik alanlarında uluslararası işbirliğine açık olduğunu ifade etti ve gelişmekte olan ülkelere bu konularda gereken desteği vermeye hazır olduğunu belirtti.
Krizlerin Çözümünde BMGK’ya Daha Geniş Rol
Şi, küresel güvenlik yönetiminin, küresel yönetimin ayrılmaz bir parçası olduğunu belirterek G20’nin, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin (BMGK) krizlerin barışçıl çözümünde daha geniş bir rol üstlenmesini desteklemesi gerektiğini vurguladı. Ukrayna krizine siyasi bir çözüm bulunması gerektiğini dile getiren Şi, Gazze’deki saldırılara son verilmesi ve bölgedeki insani krizin hafifletilmesi için acil adımlar atılması gerektiğini yineledi. Ayrıca, savaş sonrası yeniden inşa için destek sağlanması ve iki devletli çözüm ile Filistin’in meşru ulusal haklarının iade edilmesi gerektiğini ifade etti.
