Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın 2024 Üçüncü Çeyrek Banka Kredileri Eğilim Anketi
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 2024 yılına dair Üçüncü Çeyrek Banka Kredileri Eğilim Anketi’ni yayımladı. Bu anket, aktif büyüklükleri dikkate alınarak belirlenen 16 bankaya uygulanmıştır. Anketin sonuçlarına göre, bankaların işletmelere kullandırdıkları kredilere uyguladıkları standartların üçüncü çeyrekte de sıkılaştırmaya devam ettiği ifade edilmiştir.
Ankete dayanarak, kredi türlerine uygulanan standartlarda bu dönemde belirgin bir sıkılaşma gözlemlenmiştir. Üçüncü çeyrek itibarıyla, tüm bireysel kredi türlerine uygulanan standartlarda sıkılaşmanın devam ettiği anlaşılmaktadır. Ayrıca, işletmelere verilen kredi talebindeki düşüşün üçüncü çeyrekte zayıflayarak sürdüğü bildirilmektedir. 2024 yılının son çeyreği için bankaların beklentisi, işletmelere verilen kredilere uygulanan standartlardaki sıkılaşmanın zayıflayarak da olsa devam edeceği yönündedir.
Talep açısından değerlendirdiğimizde, Döviz cinsinden açılan krediler dışındaki tüm kredilere olan talepte azalmalar yaşandığı gözlemlenmiştir. Son çeyrekte de işletmelere verilen kredilere olan talepteki azalışın zayıflayarak devam etmesi öngörülmektedir.
Konut ve Taşıt Kredilerinde Gevşeme Beklentisi
Konut ve taşıt kredileri konusunda bankaların son çeyrek beklentisi, konut kredilerine uygulanan standartların gevşemeye başlayacağı, taşıt kredilerine uygulanan standartlardaki sıkılaşma seyrinin ise sona ereceği yönündedir. Bununla birlikte, bankalar diğer bireysel kredi türlerine uygulanan standartlardaki sıkılaşma eğiliminin devam edeceğini düşünmektedir.
Üçüncü çeyrekte konut ve diğer bireysel kredi talebindeki azalış seyri, yerini artışa bırakmış; taşıt kredi talebinde ise bir önceki çeyrekte görülen artış, tekrar azalışa dönüşmüştür. 2024 yılının son çeyreği için bankaların beklentisi, konut ve diğer bireysel kredi talebindeki artışın devam edeceği, taşıt kredi talebindeki azalışın ise yeniden artışa döneceği yönündedir.
Bankaların fon sağlama imkânlarının gelişimi incelendiğinde, 2024 yılının üçüncü çeyreğinde yurt içi fonlama koşullarında sıkılaşma yönlü bir seyir, yurt dışı fonlama koşullarında ise gevşeme yönlü bir trendin devam ettiği gözlemlenmiştir. 2024 yılının son çeyreği için, yurt içi fonlama koşullarındaki sıkılaşmanın yerini gevşemeye bırakacağı, yurt dışı fonlama koşullarındaki gevşemenin ise güçlenerek devam edeceği beklenmektedir.
