Brent Petrol Fiyatlarının Dalgalanması
Geçtiğimiz hafta 74,40 dolardan kapanış yapan Brent petrol, pazartesi günü Ukrayna’nın Kazakistan petrolünü taşıyan CPC istasyonuna yönelik bir saldırı gerçekleştirdiğine dair haberlerin ardından yükselişe geçti. Bu saldırının etkisiyle Brent petrol, 75,12 dolara kadar çıkarken, günü yüzde 0,07’lik bir kazançla 75,06 dolardan tamamladı. Batı Teksas türü (WTI) ham petrol ise yüzde 1 artışla 71,28 dolara yükseldi.
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in özel sektörü destekleyen açıklamaları, dünyanın en büyük petrol ithalatçısı olan Çin’de ekonomik toparlanma beklentilerini artırdı. Bu durum, Brent petrolün 18 Şubat’ta yüzde 0,5 artarak 75,45 dolara, WTI’nın ise yüzde 0,6 yükselerek 71,74 dolara çıkmasına neden oldu. Avrupa Birliği’nin Rusya’nın petrol taşımak için kullandığı “gölge filo”ya yönelik yeni yaptırım paketini onaylamasının ardından, 19 Şubat’ta Brent petrol 76,46 dolara kadar yükselerek günü yüzde 0,5 artışla 75,81 dolardan kapattı. WTI ise yüzde 0,6 artışla 72,16 dolara ulaştı.
Perşembe günü de yukarı yönlü hareketini sürdüren Brent petrol, yüzde 4 artarak 76,12 dolardan günü tamamladı. WTI da yaklaşık yüzde 4’lük bir yükselişle 72,43 dolar olarak kaydedildi. Ancak, aynı gün ABD Hazine Bakanı Scott Bessent’in, Ukrayna-Rusya savaşında barış sağlanması kapsamında Rusya’ya yönelik yaptırımların hafifletilmesinin masada olabileceği sinyalini vermesi fiyatların yukarı yönlü hareketini sınırladı. Cuma günü ise Bessent’in, Çin’in Ekonomik İlişkilerden Sorumlu Başbakan Yardımcısı Hı Lifıng ile yaptığı telefon görüşmesinde, her iki tarafın Çin ve ABD arasındaki ekonomik ilişkilerin önemini vurguladığına dair haberler, arz kesintilerine yönelik endişeleri azalttı. Bu gelişmelerle birlikte, Brent petrol yüzde 3’e yakın değer kaybederek Ekim 2024’ten beri en sert düşüşünü kaydetti. Böylelikle Brent petrol, 17 Şubat’la başlayan haftayı yüzde 0,7’lik bir düşüşle 73,90 dolardan tamamlayarak 5 haftalık düşüş serisini sürdürdü. WTI da aynı dönemde yüzde 0,5 azalarak 70,20 dolara geriledi.
Petrol Fiyatlarında Dar Bantta Seyir
Washington Arap Körfez Ülkeleri Enstitüsü Misafir Öğretim Üyesi Kate Dourian, AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, küresel jeopolitik belirsizliklerin artmasına rağmen petrol fiyatlarının dar bir aralıkta seyrettiğini ifade etti. Dourian, yedek üretim kapasitelerinin fazlalığı nedeniyle fiyatların istikrarlı kaldığını belirterek, “Petrol fiyatları 74-76 dolar arasında dar bir bantta kalmış durumda ve düşük volatilite gösteriyor. Yatırımcılar, Washington’dan gelecek yeni yaptırım ve Rusya-ABD barış görüşmeleri haberlerini takip ederken, agresif pozisyonlar almak yerine durumu izlemeyi tercih ediyor olabilirler.” dedi.
Rusya-Ukrayna savaşını sona erdirecek bir anlaşma yapılması ve Moskova’ya yönelik yaptırımların hafifletilmesi durumunda petrol fiyatlarının daha fazla düşebileceğini ifade eden Dourian, “Rusya’ya karşı yaptırımlar hafifletilse bile, OPEC+ yaptırımları fiyat artışlarını sınırlayacaktır. Ayrıca, ABD eski Başkanı Joe Biden döneminde getirilen yaptırımlar nedeniyle alıcıların alternatif kaynaklara yöneldiği için Rus petrolüne geri dönmeleri zaman alacaktır.” diye konuştu.
Piyasalarda Belirsizlik Hâkim
Londra merkezli enerji enformasyon şirketi Energy Intelligence Group’un Petrol Piyasaları Ekonomisti Julien Mathonniere, bu haftaki fiyat artışlarının piyasalardaki belirsizlikten kaynaklandığını kaydetti. Mathonniere, ABD ve Rusya arasındaki görüşmelerin yeniden başlamasıyla, Rus petrolünün Avrupa’ya yeniden gönderilebileceği umudunun Brent petrolün varil fiyatını 75 doların altına çektiğini, fakat fiyatların kısa sürede toparlandığını belirtti. “İlk olarak AB, 16. yaptırım paketini onayladı ve yaptırım uygulanan Rus tankerleri ile bunlara fon sağlayanların listesini genişletti. CPC üzerindeki durum ise belirsiz. Kazaklar ve Chevron saldırıdan etkilenme olmadığını söylese de Rusya, petrol akışlarının yüzde 30 ila yüzde 40’ının etkilenmiş olabileceğini belirtiyor.” şeklinde konuştu.
Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nden petrol ihracatının yeniden başlaması olasılığı da gündemde. Ancak, Ankara’nın 1,5 milyar dolarlık tahkim davası çözülmeden Ceyhan’a petrol akışını onaylamasının pek olası olmadığını ifade etti. Ayrıca, Trump yönetiminin İran petrolüne yönelik yaptırımlarını sertleştirme ihtimali de gündemde. Bazı analistler, İran tedarikinin günlük 200 bin ila 300 bin varil düşebileceğini belirtse de, Washington’da yaptırımların daha sert uygulanacağı ihtimali hâlâ var. Dolayısıyla piyasalarda büyük bir belirsizlik söz konusu. Bu nedenle fiyatların beklenenden fazla düşmediği gözlemleniyor.
Uluslararası veri şirketi Primary Vision Network Enerji ve Ekonomi Analisti Osama Rizvi, OECD ülkelerinin petrol kaynaklarının azaldığını ve Çin’deki talep artışının toparlanabileceğini belirtti. “ABD ekonomisi de beklentilerin üzerinde performans gösteriyor ancak fiyat artışlarını tetikleyen kayda değer bir sebep yok.” ifadesini kullandı. Rizvi, piyasa oyuncularının yükselişin aksine düşüş eğilimi gösterdiğini vurgulayarak, “Petrol piyasalarındaki düşüş trendi devam ettikçe fiyatların ilerleyen süreçte daha fazla düşeceğine inanıyorum. Bu hafta ekonomik açıdan önemli haberler var ve bunlar sürece etki edecektir.” değerlendirmesinde bulundu.
