Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) tarafından hazırlanan “Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi Uygulama Genel Tebliği’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ”, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Bu değişiklikler, akaryakıt piyasasında rekabetin sağlanması ve kayıt dışı ekonomi ile etkin bir şekilde mücadele etmek amacıyla hayata geçirildi. Başkanlık, Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi (UTTS) kapsamındaki uygulama esaslarında bazı önemli güncellemeler yaptı.
Sistem kapsamındaki taşıt sahipleri ile akaryakıt istasyonu işletmecilerine, en geç 31 Aralık 2024 tarihine kadar sisteme kaydolma ve taşıtlarına ile istasyonlarına gerekli donanımları taktırma zorunluluğu getirilmişti. Ancak tebliğ ile bu kayıt tarihi 31 Ocak 2025 olarak güncellendi. Ayrıca, donanım fiyatları yıl sonunda Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) artış oranı üzerinden güncellenerek, 31 Aralık 2024’e kadar “utts.gov.tr” üzerinden kaydolanlar, 2024 yılı için geçerli fiyatlardan faydalanabilecekler.
Taşıt Sahiplerine Yönelik Avantajlar
Taşıt sahiplerinin 31 Aralık 2024’e kadar kayıt yaptırmaları durumunda, Taşıt Tanıma Birimi (TTB) siparişi verenler, 2024 yılı fiyatlarıyla ödeme yapabilecekler. Montaj işlemlerini ise 30 Nisan 2025 tarihine kadar tamamlama hakkına sahip olacaklar. Bu tarihe kadar UTTS üzerinden yapılmayan akaryakıt giderlerini vergi indiriminde kullanmaya devam edebilecekler. Ancak, 1-31 Ocak 2025 tarihlerinde kayıt yaptırmaları halinde 2025 yılı fiyatları geçerli olacak ve montaj işlemleri yine 30 Nisan 2025 tarihine kadar tamamlanabilecek. Mevcut bireysel araçlar için TTB taktırma yükümlülüğü bulunmamaktadır. Ancak, 1 Temmuz 2025 tarihinden itibaren trafiğe çıkacak sıfır araçlar için, bu araçları piyasaya sürenler veya ithalatçıları tarafından TTB taktırılması zorunlu hale gelecektir. Araçların plakalarının veya sahiplerinin değişmesi durumunda TTB değişimi gerekmeyecektir.
Akaryakıt İstasyonu İşletmecileri İçin Koşullar
Akaryakıt istasyonu işletmecileri, 31 Aralık 2024’e kadar kayıt yaptırmaları halinde 2024 yılı hizmet bedelini ödeyecekler. Montaj işlemleri yine 30 Nisan 2025 tarihine kadar tamamlanabilecek ve bu süre zarfında, ilgili nedenlerden dolayı cezai yaptırım uygulanmayacaktır. 1-31 Ocak 2025 tarihlerinde kayıt yaptıran işletmeciler ise 2025 yılı hizmet bedelini ödeyecekler. Montaj işlemleri yine 30 Nisan 2025 tarihine kadar tamamlanabilecek ve bu süre zarfında cezai yaptırım uygulanmayacaktır. Son tarih olan 31 Ocak 2025’e kadar kayıt yaptırmayan taşıt sahipleri ve işletmeciler, yakıt harcamalarını gider olarak gösteremeyecekler ve donanım kurulumlarını tamamlamayanlar cezai yaptırımlarla karşılaşacaklardır.
Yeni Düzenlemenin Getirdikleri
1 Temmuz 2025’ten itibaren trafiğe çıkacak sıfır araçlar, ithalatçı veya üreticileri tarafından TTB’li olarak piyasaya sürülecek. Mevcut taşıt tanıma sistemlerindeki taşınabilir cihazlar TTB ile değiştirilecek, böylece standartlaşma sağlanacak ve usulsüzlükler önlenecektir. TTB sayesinde farklı akaryakıt şirketlerinden yakıt alımı mümkün hale gelecek. Kapsamdaki araçların bireysel kullanıcılara devrinde yeni cihaz almak zorunda kalınmayacak. UTTS sayesinde, 8 milyon taşıtın akaryakıt giderleri elektronik olarak kontrol edilerek, yılda en az 15 milyar liralık kayıt dışılığın önüne geçilmesi hedeflenmektedir. Ülke genelinde halen bin 500 TTB montaj istasyonunda 4 bin teknisyen, taşıtlara donanım montajı yapmaktadır. Akaryakıt istasyonlarındaki donanım hazırlıklarında ise 450 teknik servis ve 2 bin personel görev almaktadır. Sisteme kayıtlı istasyon sayısı, geride kalan haftalarda 4 bini, TTB siparişleri ise 1,1 milyonu geçmiştir. Yeni düzenlemeyle yıl sonuna kadar TTB siparişlerinin 2 milyonu, kayıtlı istasyon sayısının ise 8 bini geçmesi beklenmektedir.
Amortisman Süresinin Kısaltılması
Öte yandan, “Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ” de Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu tebliğ ile firmalara Taşıt Tanıma Sistemleri için yüzde 50’ye kadar amortisman oranını seçebilme imkanı sağlanarak, UTTS kapsamında yapılacak harcamaların 2 yıl içinde gider yazma hakkı getirilmektedir.
