Yeni Düzenlemeler ve Kanun Değişiklikleri

Yasayla birlikte, Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararları doğrultusunda çeşitli düzenlemeler yapılmakta ve bazı kanunlarda önemli değişiklikler gerçekleştirilmektedir. Özellikle Ticarette Tağşişin Men’i ve İhracatın Murakabesi ve Korunması Hakkında Kanun’da yapılan değişiklikle, Resmi Gazete’de yayımlanan hizmet, muayene, bakım, takip ve kontrol faaliyetlerine ilişkin düzenleyici işlemlere veya ürün dışı zorunlu standartlara aykırı hareket eden gerçek veya tüzel kişilere, 12 bin 20 liradan 482 bin 204 liraya kadar idari para cezası uygulanması öngörülmektedir. Bu düzenleme, 14 Mart 2025 tarihinde yürürlüğe girecektir.
Ayrıca, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) tarafından öğrencilere ve araştırmacılara yönelik desteklerin sürdürülmesi amacıyla yeni bir düzenleme yapılmaktadır. Buna göre, TÜBİTAK, öğrenim süresi boyunca ve sonrasında üstün başarısı ile öne çıkan gençleri takip ederek, onların gelişimlerine katkıda bulunmak amacıyla Yüksek Öğrenim Öğrencilerine Burs Kredi Verilmesine İlişkin Kanun hükümlerine tabi olmaksızın burslar verebilecektir.
TÜBİTAK ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun’da yapılan değişiklikler, Yönetim Kurulu’na TÜBİTAK ile diğer kamu kurum ve kuruluşları, gerçek ve tüzel kişiler arasında ortaya çıkan ihtilafların hukuki anlaşma veya sözleşme değişikliğiyle sonuçlandırılmasında karar verme yetkisi tanımaktadır. Ancak, kanunda belirtilen tutarlar güncellenecektir. Yönetim Kurulu, maddi veya hukuki nedenlerle kovuşturulmasında yüksek mahkeme ve mercilerde incelenmesini istemekte yarar bulunmayan dava, icra ve benzeri takiplerden vazgeçmeye veya uygun ödemeye karar vermeye yetkili olacaktır. Bu tutar, her yıl yeniden değerleme oranında artırılacaktır.
TÜBİTAK’a yapılacak her türlü yardım, bağış ve vasiyetler, kurum dışına verilecek hizmetler karşılığında alınan paralardan kurumun gelirlerine eklenen kısım, yayım gelirleri ve diğer faaliyet gelirleri, gelir ve kurumlar vergileri ile bu vergiler yerine geçecek diğer vergilerden muaf olacaktır. Ayrıca, “Bilim Kurulu” ibaresi “Yönetim Kurulu” şeklinde değiştirilecektir.
Buna ek olarak, proje teşvik ikramiyesi ödemeleri, bir kişinin aynı anda birden fazla projede yürütücü olarak görevli olması durumunda en fazla 2, araştırmacı ve diğer personel olması durumunda ise en fazla 4 proje için yapılacak ve bu konudaki esas ve usuller Yönetim Kurulu tarafından belirlenecektir. Diğer kanunlardaki düzenleme ve kısıtlamalara tabi olmaksızın, toplu iş sözleşmesi kapsamındaki olmayan TÜBİTAK personeline ödenecek aylık net ücret, toplu iş sözleşmesi kapsamındaki personele ödenen ve Yönetim Kurulu tarafından referans olarak belirlenen göreve karşılık gelen pozisyonun 2 katını geçmeyecek şekilde belirlenecektir. Ayrıca, kurumda görevli kişilere yapılacak aylık net ödeme ise, toplu iş sözleşmesi kapsamındaki personele ödenen ve Yönetim Kurulu tarafından belirlenen göreve karşılık gelen ödemeleri aşamayacaktır.
TÜBİTAK’ta görevlendirilecek hakem, izleyici, panelist, kurul ve komite üyeleri ile benzeri kişilere yapılacak ödemeler, belirlenen sınırlar dahilinde ve 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin ilgili maddesi hariç olmak üzere, diğer kanunlardaki düzenleme ve kısıtlamalara tabi olmaksızın Yönetim Kurulu tarafından belirlenecek ve doğrudan ilgililerine ödenecek. Yönetim Kurulu, bu hüküm uyarınca yapılacak ödemelere ilişkin usul ve esasları belirlemeye ve ücretin bir kısmını performansa dayalı olarak belirlemeye yetkili olacaktır. Bu düzenlemeler, 5 Haziran 2025 tarihinde yürürlüğe girecektir.
Ölçüler ve Ayar Kanunu’nda yapılan değişiklik ile, Kanun’un “İdari cezalar” başlığı altındaki fiiller haricinde, ölçü ve ölçü aletlerinin muayene, tamir ve ayar işlemlerine ilişkin olarak Kanun’a dayanılarak çıkarılan düzenleyici işlemlere aykırı hareket edenlere, 5 bin liradan 50 bin liraya kadar idari para cezası verilecektir. Bu hüküm, yayımı tarihinde yürürlüğe girecektir.
KOSGEB ile İlgili Hükümler
Kanunla birlikte, Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı (KOSGEB) Teşvik ve Muafiyetleri Kanunu’nda, Başkanlığın bütçe gelirlerinde değişiklik yapılmaktadır. Başkanlık bütçesinin gelirleri, Bakanlık bütçesine konulacak ödenekler, Kamu İktisadi Teşebbüsleri hakkında ilgili mevzuata tabi teşekkül, müessese ve bağlı ortaklıkların yıllık ve kurumlar vergisi matrahına esas karlarının binde 1’i oranında ödeyecekleri aidatlar, sermayesinin yüzde 50’sinden fazlası kamu kurum ve kuruluşlarına ait bankaların kurumlar vergisine matrah olan yıllık karlarının yüzde 2’si oranında ödeyecekleri aidatlar, dış kaynaklardan sağlanan krediler, Başkanlığa yapılacak bağışlar ve yardımlar ile Başkanlığın sahip olduğu mal ve haklardan kaynaklanan diğer gelirler ve faaliyet gelirleri olarak belirlenmiştir.
Başkanlığın gelirleri arasında yer alan Türkiye Esnaf ve Sanatkarlar Konfederasyonu’nun (TESK) yıllık safi gelirinin yüzde 2’si oranında ödeyeceği aidat ile Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nin (TOBB) yıllık safi gelirinin yüzde 2’si oranında ödeyeceği aidat, Cumhurbaşkanı tarafından 2 katına kadar artırılabilecektir. Bu düzenleme, 4 Haziran 2025 tarihinde yürürlüğe girecektir.
Başkanlık, işletmelere ve girişimcilere yönelik belirlenen destek politikalarının tasarım süreçlerinde faydalanmak ve sunulan hizmetlerin hızlı, kaliteli, basitleştirilmiş ve düşük maliyetli bir şekilde yerine getirilmesini sağlamak amacıyla kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilerden işletme ve girişimcilere ait konularla ilgili bilgi ve verileri ilgili mevzuat çerçevesinde almaya, analiz etmeye, raporlamaya ve gerçek ve tüzel kişilerle paylaşmaya yetkili olacaktır. Bu hüküm, 9 Ağustos 2024’ten itibaren geçerli olmak üzere düzenlemenin yayımı tarihinde yürürlüğe girecektir.



