Seçim Sonuçları: Trump ve Harris’in Durumu
Associated Press’in (AP) yayımladığı resmi olmayan verilere göre, Donald Trump başkanlık yarışına önde başladı. Kamala Harris’in de kritik bazı eyaletlerde galibiyetler elde ettiği gözlemlendi. Aşağıda, Trump ve Harris’in kazandığı eyaletler sıralanmıştır:
Harris’in Kazandığı Eyaletler:
- Connecticut (7 delege)
- Delaware (3 delege)
- Massachusetts (11 delege)
- Maryland (10 delege)
- New Jersey (14 delege)
- Rhode Island (4 delege)
- Vermont (3 delege)
- Illinois (19 delege)
- New York (28 delege)
- Colorado (10 delege)
- District of Columbia (3 delege)
- California (54 delege)
- Washington (12 delege)
- Oregon (8 delege)
Trump’ın Kazandığı Eyaletler:
- Florida (30 delege)
- South Carolina (9 delege)
- Alabama (9 delege)
- Mississippi (6 delege)
- Oklahoma (7 delege)
- Tennessee (11 delege)
- Kentucky (8 delege)
- Indiana (11 delege)
- West Virginia (4 delege)
- Arkansas (6 delege)
- Wisconsin (10 delege)
- Wyoming (3 delege)
- Ohio (17 delege)
- South Dakota (3 delege)
- North Dakota (3 delege)
- Nebraska (2 delege)
- Louisiana (8 delege)
- Texas (40 delege)
- Missouri (10 delege)
- Utah (6 delege)
- Montana (4 delege)
- Iowa (6 delege)
- Kansas (6 delege)
- Idaho (4 delege)
- North Carolina (16 delege)
Seçim Gelişmeleri
Seçim sürecinde öne çıkan bazı gelişmeler ise şöyle:
07:23 Harris, 8 delegeye sahip Oregon eyaletini kazanarak toplamda 187 delegesi oldu.
07:20 New York Times’ın seçim modeline göre Trump’ın başkanlık seçimini kazanma ihtimali %91 olarak hesaplandı.
07:18 Trump, 16 delegeli North Carolina eyaletini kazandı.
07:04 Trump, 4 delegeli Idaho eyaletinde galip geldi.
07:03 Harris, 12 delegeli Washington eyaletini kazandı.
07:01 Harris, 54 delegeli California eyaletini kazandı.
06:41 Trump, toplamda 12 delegeye sahip Iowa ve Kansas eyaletlerinde galip geldi.
06:21 Harris, 3 delegeli District of Columbia’yı kazandı.
06:08 Harris, 10 delegeli Colorado eyaletini kazandı.
06:00 Trump, Montana ve Utah eyaletlerinde de galip geldi, böylece hanesine iki eyaletten toplamda 10 delege daha ekledi.
05:50 Trump, 10 delege sayısına sahip Missouri eyaletini kazandı.
05:45 ABD seçimlerinde ülke genelinde alınan oy oranı önem taşımıyor. Ancak bu saat itibariyle Donald Trump’ın ülke genelinde oyların %52,3’ünü, Kamala Harris’in ise %46,5’ini aldığı görülüyor.
05:30 AP’nin değerlendirmesine göre, bu saat itibariyle seçimlerde iki aday için henüz bir sürpriz gözlemlenmedi. Dikkatler, farklılaşan seçmen tercihlerinin olduğu eyaletlere yönelmiş durumda.
05:13 Trump, 40 delege sayısıyla en etkili eyaletlerden biri olan Texas’ı kazandı.
05:08 Trump, Ohio’yu kazandı.
05:01 Harris, 28 delege sayısıyla New York eyaletini kazandı.
04:38 Harris, Illinois eyaletinde galip geldi.
04:31 Harris, New Jersey’i kazandı.
04:30 Trump, Arkansas’ta seçimi önde tamamladı.
04:01 Harris, Connecticut’ı kazandı.
03:40 Trump, Indiana ve Kentucky’nin ardından West Virginia’da da seçimi önde tamamlayarak 23 delegeye ulaştı.
03:20 Trump, Indiana ve Kentucky’de yarışı önde tamamlayarak 19 delegeyi hanesine yazdırdı. Kamala Harris de galip geldiği Vermont eyaletinde 3 delege kazandı.
03:00 Florida (30 delege), Georgia (16 delege), Virginia (13 delege), Vermont (3 delege), South Carolina (9 delege) sandıkları kapandı.
ABD Seçim Sistemi
ABD’de Seçimi Kazanmak için Ne Gerekiyor?
ABD’de iki aday, 50 eyalette yapılan Seçiciler Kurulu seçiminde yarışıyor. Her eyalet, kısmen nüfusa bağlı olarak belirli sayıda seçici kurul oyuna sahip. Toplam 538 oy bulunuyor ve 270 ya da daha fazla oy alan aday, başkanlık seçimlerini kazanmış oluyor. İki eyalet hariç, tüm eyaletlerde seçimi kazanan aday tüm delegeleri de kazanıyor. Maine ve Nebraska’da ise adayların aldığı oy oranına göre eyaletin delegeleri paylaştırılıyor. Amerikan halkı, ABD’nin yeni başkanının yanı sıra Kongre’nin iki kanadı olan 435 sandalyeli Temsilciler Meclisi’nin tamamı ile 100 üyeli Senatodaki 34 sandalye için de oy veriyor. Başkanlık seçimini kazanan aday, 20 Ocak 2025’te yemin ederek 4 yıl süreyle ABD’nin 47. başkanı olacak.
Salıncak Eyaletler Neden Önemli?
Seçim tarihine bakıldığında, eyaletlerin çoğunun tercihinin belli bir partiden yana olduğu görülüyor. Ancak bazı eyaletlerde tercihlerin değişebileceği izlenimi var. Bu nedenle genellikle her iki adayın da kazanma ihtimali olan kritik eyaletlere odaklanılıyor. Toplam 538 delegenin dağıtılacağı ve 270 delegeye ulaşan adayın başkan olacağı seçim sistemi dolayısıyla esasen tüm gözler salıncak eyaletler durumunda olan Pennsylvania, Georgia, Arizona, Nevada, Michigan, Kuzey Carolina ve Wisconsin’de. Trump ile Harris, seçim kampanyalarının son gününü salıncak eyaletlerde geçirdi. Demokrat Harris, bu kritik eyaletlerden Pennsylvania’da 5 ayrı seçim mitingi düzenlerken, Trump ise Pennsylvania, North Carolina ve Michigan’daki seçim etkinliklerine katıldı.
Seçimlere Giderken Yaşanan En Kritik Gelişmeler
ABD, 5 Kasım’daki seçimlere kritik gelişmelerin yaşandığı bir dönemle geldi. ABD Başkanı Joe Biden ve eski başkan Donald Trump, Kasım ayında yapılacak seçimler için televizyondaki ilk tartışmalarını Haziran sonunda gerçekleştirmişti. Atlanta’daki CNN Başkanlık Tartışması’nda iki aday, seçmenleri kendilerine oy vermeye ikna etmek üzere bir araya geldi. Biden’ın 90 dakika süren tartışma boyunca zaman zaman düşüncelerini toparlayamaması ve bazı noktalarda söylediklerinin anlaşılmaması, Demokratlarda kaygı yarattı. Wisconsin eyaletinde yayın yapan “The Earl Ingram Show” radyo programına konuk olan Biden, münazaradaki performansını değerlendirirken, “Berbat bir gece geçirdim. Çuvalladım ve hata yaptım. Bu sadece sahnede 90 dakikalık bir şey, 3,5 yılda ne yaptığıma bakın” ifadelerini kullandı.
Temmuz ayında Cumhuriyetçi Partiden başkanlık için yarışan Trump, Pensilvanya’daki mitingde bir silahlı saldırıya uğrayarak sağ kulağından yaralandı. Ancak sağlık durumunun iyi olduğu belirtildi. Temmuz ayında yaşanan en kritik gelişme ise Biden’ın, adaylıktan çekildiğini duyurması oldu. Biden, yarıştan çekildikten sonra Başkan Yardımcısı Kamala Harris’i aday olarak onayladı ve destekledi. Ağustos ayında Harris, Chicago kentindeki Demokrat Parti Kongresi’nde (DNC) 47. ABD Başkanlığı için resmi adaylığını kabul etti. Eylül ayında Trump ile Harris’in ilk düellosunda Harris, baskın olan taraf oldu. Bu münazara, Biden’ın hazirandaki tartışmadaki başarısız performansının aksine oldukça başarılı geçti. Trump’ın destekçileri moderatörleri eleştirirken, bahis platformları Harris’in seçimi kazanma ihtimalinin arttığına işaret etti. Eylül ayında Donald Trump, ikinci suikast girişimiyle karşı karşıya kaldı. Silahlı bir kişinin Trump’a suikast girişiminde bulunma şüphesiyle tutuklandığı bildirildi. Emniyet yetkilileri, Trump golf oynadığı sırada sahanın birkaç yüz metre ötesinde çalılıklarda silahlı bir kişi tespit edildiğini ve bu kişiye ateş açıldığını belirttiler.
82 Milyonu Aşkın Kişi Erken Oy Kullandı
Florida Üniversitesi Seçim Laboratuvarı’nın paylaştığı verilere göre, Eylül ayı ortalarında başlayan erken oy işlemlerinde bugüne kadar 82 milyondan fazla vatandaş oy kullandı. Bu kişilerin 44 milyondan fazlası şahsen oy kullanırken, 37 milyonun üzerinde seçmen posta yoluyla erken oy verdi.
