Fed’in Yeni Para Politikasında Tarihi Adım
Federal Reserve (Fed), yaklaşık dört yıl süren sıkı para politikası dönemini sona erdirerek piyasalarda beklenen gevşeme döngüsünün ilk adımını attı. Banka, politika faizinde 50 baz puanlık bir indirim gerçekleştirdi ve bu oranı yüzde 4,75-5 aralığına çekti. Bloomberg anketine katılan ekonomistlerin beklentisi ise yalnızca 25 baz puanlık bir indirim yönündeydi. Karar, 1’e karşı 11 oyla kabul edildi; yalnızca Fed Üyesi Michelle Bowman, 25 baz puanlık indirim yönünde oy kullandı.
Bu karar metniyle birlikte, piyasanın dikkatle izlediği noktasal grafik de Fed yetkililerinin geleceğe yönelik öngörülerini ortaya koydu. Fed yetkilileri, 2024 yılı içinde kalan iki toplantıda toplamda 50 baz puanlık bir indirim öngörüyor. Karar metninde, ekonomik aktiviteye dair önemli vurgular dikkat çekti. “Komite, enflasyonun sürdürülebilir bir şekilde yüzde 2’ye doğru ilerlediğine dair daha fazla güven kazandı ve istihdam ile enflasyon hedeflerine ulaşma risklerinin genel olarak dengede olduğuna karar verdi” ifadesi kullanıldı. Ayrıca, yetkililer, enflasyonu hedeflerine geri getirmekle birlikte “maksimum istihdamı desteklemeye güçlü bir şekilde bağlı olduklarını” da belirtti. Metinde, “gelen verilere, gelişen görünüme ve risk dengesine” dayanarak faiz oranlarında “ek ayarlamalar” yapmayı düşündüklerini ifade ettiler. Bununla birlikte, enflasyonun “bir miktar yüksek kalmaya devam ettiğini” ve istihdam artışlarının yavaşladığını vurguladılar.
Ekonomik Tahminler ve Revizyonlar
Fed yetkilileri, ekonomik verilere yönelik çeyreklik projeksiyonlarını da kamuoyuyla paylaştı. Haziran toplantısında 2024 yılı için öngörülen büyüme beklentisi yüzde 2,1’den yüzde 2 seviyesine çekildi. 2025 yılı büyüme beklentisi ise yüzde 2 seviyesinde korundu. İşsizlik oranı beklentilerinde ise yukarı yönlü revizyonlar dikkat çekiyor. Fed yetkilileri, 2024 yılı işsizlik beklentisini yüzde 4’ten yüzde 4,4’e, 2025 yılı beklentisini ise yüzde 4,2’den yüzde 4,4’e yükseltti.
Fed’in enflasyon görünümünü takip ettiği göstergelerden biri olan PCE tarafında da aşağı yönlü revizyonlar yapıldı. 2024 yılı için PCE beklentisi yüzde 2,6’dan yüzde 2,3’e, 2025 yılı beklentisi ise yüzde 2,3’ten yüzde 2,1’e indirildi. Çekirdek PCE tarafında ise 2024 yılı için beklenti yüzde 2,8’den yüzde 2,6’ya düşürüldü. 2025 yılı beklentisi de yüzde 2,3’ten yüzde 2,2’ye çekildi.
Dört Yıllık Sıkı Duruşun Ardından
Fed, son olarak Kovid-19 salgınının ekonomik etkilerine ilişkin endişelerin artması nedeniyle Mart 2020’de acil faiz indirimine gitmişti. Mart 2022’den itibaren enflasyonla mücadele amacıyla üst üste faiz artışları gerçekleştirerek faizleri 23 yılın en yüksek seviyesine yükseltmişti. Temmuz toplantısında ise enflasyonun hedefe doğru ilerlediğini belirterek, faiz indiriminin yakın olduğuna dair sinyaller vermişti.
Fed Başkanı Jerome Powell, geçen ay Jackson Hole toplantısında yaptığı açıklamada, para politikası için ayarlama zamanının geldiği mesajını vermişti. Bu mesaj, Fed’in gevşeme döngüsüne Eylül toplantısında başlayacağı yönünde yorumlanmıştı.
Beklentilerde Tarihi Ayrışma
ABD’de son gelen ekonomik veriler, enflasyonun ivme kaybettiğine işaret etse de bazı göstergeler, piyasada resesyon endişelerini de canlandırmıştı. Bu nedenle, Fed’in büyük bir indirimle politika faizinde 50 baz puanlık bir hamle yapabileceği yönünde spekülasyonlar ortaya çıkmıştı. Bu durum, piyasa fiyatlamalarına da yansıdı. Bloomberg tarafından derlenen verilere göre, Fed’in pandeminin başlangıcında Mart 2020’de yaptığı acil faiz indirimi dışında, swap piyasaları 2007’den bu yana bir Fed kararına hiç bu kadar şüpheyle yaklaşmamıştı. Analiz, Fed kararlarının alınmasından iki gün önce bu kararları öngören swap oranı ile nihai olarak kararlaştırılan oran arasındaki farka dayanıyor. Bu haftaki Fed kararına bağlı swaplar, 25 ile 50 baz puan arasında bir seviye olan 37 baz puanlık bir indirimi fiyatlıyor. Bu yıl toplam 117 baz puanlık bir gevşeme fiyatlanırken, fiyatlamalar, bu toplantıda olmasa bile Kasım veya Aralık aylarından birinde 50 baz puanlık bir indirim ihtimaline işaret ediyor.
Piyasa Uzmanlarından Gevşeme Mesajları
Piyasa, 25 ve 50 baz puanlık indirim beklentisi konusunda ikiye bölünürken, ABD’nin önde gelen finans uzmanlarından faiz indiriminin boyutunun etkileri bakımından fark yaratmayacağı yönünde mesajlar geldi. Bridgewater Associates’in kurucusu Ray Dalio, Milken Enstitüsü Asya Zirvesi 2024’te yaptığı açıklamada, Fed’in hamlesinin uzun vadede “bir fark yaratmayacağını” ifade etti ve “Bence bu – 25 ya da 50, çok aptalca bir bahis” dedi. Benzer şekilde, JPMorgan Chase & Co. İcra Kurulu Başkanı Jamie Dimon da, Fed’in faizleri 25 ya da 50 baz puan düşürmesinin, “dünyayı sarsacak bir şey olmayacağını” belirtti. Dimon, Salı günü katıldığı bir konferansta, “Fed’in faizleri yükseltmesi ve düşürmesi, altında reel bir ekonomi olduğu için önemsiz bir durum” diye vurguladı.
